Spellemannprisen – najważniejsza nagroda muzyczna w Norwegii

Lubisz muzykę? A może z zapartym tchem śledzisz takie wydarzenia jak Grammy czy Fryderyki? Co powiesz na norweski odpowiednik tego wydarzenia, czyli Spellemannprisen? Ta nagroda przyznawana jest już od ponad 50 lat, a ja opowiem Ci dzisiaj o niej! 🎶

🏆 Czym jest Spellemannprisen?

Spellemannprisen to norweskie Grammy. Jest rozdawany od 1973 roku (za osiągnięcia z 1972). Od samego początku jej celem było wyróżnienie artystów, którzy w minionym roku szczególnie zasłużyli się w muzycznym świecie. Wyróżnienia to nie tylko prestiż – nagroda ma też inspirować i motywować twórców oraz wzmacniać poczucie wspólnoty w środowisku muzycznym. 🫂

Za organizację odpowiadają IFPI Norge (norweski oddział międzynarodowej organizacji branży muzycznej) oraz FONO (organizacja zrzeszająca norweskie wytwórnie płytowe). Całe wydarzenie odbywa się w formie widowiskowego show, podczas którego docenia się różnorodne gatunki muzyczne. Nie brakuje też występów na żywo! 🎤

Źródło zdjęcia: https://spellemann.no

🎧 Jak to się zaczęło?

W pierwszej edycji Spellemannprisen było naprawdę skromnie – przyznano nagrody jedynie w siedmiu kategoriach gatunkowych oraz w trzech dodatkowych. Z czasem wszystko zaczęło się zmieniać – jedne kategorie znikały, inne powstawały, a nazwy ewoluowały. 🏆

Co ciekawe, tylko dwie nagrody są wręczane aż do dziś (nie licząc dwóch edycji, w których ich zabrakło) – Barnemusikk (muzyka dziecięca) oraz Åpen klasse (kategoria otwarta).

Z biegiem lat zaczęto wprowadzać też nagrody dodatkowe, na przykład:

• Årets gjennombrudd (przełom roku) – przez kilkanaście lat wiązała się z przyznawaniem wysokiego stypendium (nawet 250 000 NOK! 💸) dla nowej gwiazdy norweskiej sceny muzycznej,
• nagrody we współpracy z TONO (od 2008 roku) – czyli nagrody dla kompozytorów (TONOs komponistpris) i autorów tekstów (TONOs tekstforfatterpris),
• Årets internasjonale suksess (od 2016 roku) – przyznawana osobom, które odnoszą sukcesy za granicą 🌍 – wraz ze specjalnym stypendium ufundowanym przez Ministerstwo Kultury i przekazywane dalej osobie, organizacji lub środowisku, które szczególnie go zainspirowało.

Źródło zdjęcia: https://www.bt.no/kultur/i/Gy6zjQ/spellemann-trekker-omdiskuterte-kategorisammenslaainger 

🎵 Spellemann dziś

Liczba przyznawanych nagród może różnić się w zależności od roku. W 2024 roku przyznano je w aż 28 kategoriach! Wśród nich znalazło się kilkanaście kategorii gatunkowych (np. muzyka imprezowa, pop, country czy muzyka klasyczna), ale również:

• TONOs tekstforfatterpris,
• Årets låtskriver – autor piosenek roku,
• TONOs komponistpris,
• Årets produsent – producent roku,
• Årets utgivelse – wydanie roku,
• Årets musikkvideo – teledysk roku,
• Årets låt – piosenka roku,
• Årets gjennombrudd – przełom roku,
• Årets internasjonale suksess – międzynarodowy sukces roku,
• Årets Spellemann,
• Hedersprisen – nagroda honorowa.

Jak widzimy, Spellemannprisen to cała masa wyróżnień, które pokazują ogromną różnorodność norweskiej sceny muzycznej! 🎙️

Źródło zdjęcia: https://www.aftenposten.no/kultur/i/Oo7Vgb/undergrunn-gaar-fra-gutter-til-menn-paa-memoarer 

🥇 Årets Spellemann – najważniejsze wyróżnienie

Jest to tzw. ,,wędrowna nagroda’’, która została przyznana po raz pierwszy w 1986 roku. Uznaje się ją za najważniejsze wyróżnienie w norweskiej branży muzycznej i stanowi uhonorowanie całokształtu osiągnięć artysty za miniony rok.

Laureata wybiera specjalne jury, a lista zwycięzców wygląda imponująco! 🤩 Oto lista z ostatniej dekady:

• 2015 – Kygo
• 2016 – Marcus & Martinus
• 2017 – Astrid S
• 2018 – Alan Walker
• 2019 – Sigrid
• 2020 – TIX
• 2021 – girl in red
• 2022 – Karpe
• 2023 – Undergrunn
• 2024 – Marstein

Źródło zdjęcia: https://www.aftenposten.no/kultur/i/vQrbwm/alan-walker-er-aarets-spellemann-dette-er-alle-loerdagens-vinnere 

🏆 Jak wybiera się zwycięzców?

W większości kategorii o wyniku decyduje specjalne jury. W każdej kategorii nominowanych jest najczęściej od 4 do 6 artystów, a zwycięzca otrzymuje statuetkę i dyplom.

Są jednak wyjątki, przykładowo:

– w kategorii Årets låt liczy się również głos publiczności,

– a w przypadku Årets Spellemann czy Hedersprisen.. nominacje nie są w ogóle ujawniane! Wszystko jest trzymane w tajemnicy aż do samej gali. 🤫

🥳 Rekordziści

Niektóre nazwiska bardzo często powtarzają się na listach zwycięzców. Oslo-Filharmonien i Karpe mają na koncie aż 13 statuetek! Co więcej, Karpe w samym 2022 roku zdobyli aż 6 nagród. 🤯

Na liście wielokrotnych laureatów znajdziesz też m.in. Mortena Harketa z a-ha, Lene Marlin czy girl in red, co świadczy o sile ich wpływu na norweską scenę muzyczną.

Źródło zdjęcia: https://www.klartale.no/kultur/karpe-ble-arets-spellemann/2655720

Spellemannprisen to coś więcej niż tylko nagrody – to wydarzenie, które kształtuje muzyczne trendy, inspiruje twórców i promuje norweską muzykę zarówno w kraju, jak i za granicą.

Jeśli ten wpis zachęcił Cię do obejrzenia gali i chcesz lepiej zrozumieć, co dzieje się na ekranie tego wiosennego widowiska – koniecznie zapisz się na nasz kurs! Zajrzyj też na nasze media społecznościowe – znajdziesz nas na:

• Facebooku,
• Instagramie,
• TikToku i
• YouTube! 💖