O Midsommar
Lato powoli już się kończy, a więc dzisiaj trochę na przekór opowiemy o szwedzkim święcie początku lata, czyli o Midsommar i związanych z nim tradycjach!
Midsommar, jeden z najbardziej „szwedzkich” dni, to w zasadzie zgodnie z nazwą święto środka lata, obchodzone co roku w Szwecji, dla wielu Szwedów będące najważniejszym świętem w roku.
Najważniejsze informacje
- Kiedy? Obchody Midsommar zaczynają się w piątek przypadający pomiędzy 19 a 25 czerwca — to tzw. Midsommarafton (w dosłownym tłumaczeniu wigilia Midsommar). W praktyce piątek jest dniem świętowania, a Midsommardagen (dzień po, sobota) jest dniem ustawowo wolnym od pracy; wiele firm i instytucji zamyka się już w piątek.
- Pochodzenie: Korzenie Midsommar sięgają czasów pogańskich — świętowania najdłuższego dnia roku, kiedy symbolicznie dzień wygrywał z nocą, kultu słońca i płodności. Z czasem tradycje połączyły się z lokalnymi zwyczajami i folklorem.
- Gdzie się odbywa: Najczęściej na wsi, nad jeziorami, w ogródkach działkowych i w letnich domkach (sommarstuga). W dużych miastach ulice i centra pustoszeją — wielu Szwedów ucieka na wieś.
- Najważniejszy element: Midsommarstång (słup/maszt majowy, często też nazywany majstång) ozdobiony kwiatami i liśćmi, wokół którego tańczy się i śpiewa.
Jak się świętuje — zwyczaje i potrawy
- Wianek z kwiatów — zarówno kobiety, jak i mężczyźni często noszą wianki (blomsterkrans). Dawniej młode kobiety wkładały pod poduszkę siedem (lub dziewięć) różnych kwiatów, żeby przyśnił im się im ich przyszły partner.
- Tańce wokół słupa — tradycyjne tańce, często dla dzieci i rodzin; znana zabawa to taniec przy piosence Små grodorna („Małe żabki”).
- Jedzenie: midsommarowe klasyki to młode ziemniaki (färskpotatis) z masłem i koperkiem (dill), różne rodzaje śledzia (sill), kwaśna śmietana, chrzan; na deser — świeże truskawki (jordgubbar). Do tego często snaps (małe kieliszki mocnego alkoholu), przy których śpiewa się przyśpiewki, tzw. snapsvisor).
- Stroje ludowe: na niektórych festynach pojawiają się regionalne stroje ludowe (folkdräkt), choć w codzienne obchody wystarczy wianek i letni strój.