Anglicyzmy w języku fińskim
Mogłoby się wydawać, że fiński zawiera wyjątkowo mało zapożyczeń. W końcu należy do języków ugrofińskich, a z językami europejskimi ma bardzo mało wspólnego. Jednak nic bardziej mylnego! Puhekieli, czyli język mówiony, zawiera wyjątkowo dużo zapożyczeń, najczęściej z języka angielskiego oraz szwedzkiego. W dzisiejszym wpisie przyjrzymy się bliżej tym pierwszym i wyjaśnimy, jak działają anglicyzmy w języku fińskim!
Anglicyzmy w fińskim spotkamy najczęściej w puhekieli. Zwłaszcza młode pokolenie Finów szczególnie chętnie używa zapożyczeń z języka angielskiego. Niektóre młode osoby nadużywają wręcz angielskich zwrotów w rozmowach.
Jak działają anglicyzmy w języku fińskim? Wyróżnić możemy kilka sytuacji: czasami zachowujemy wyrazy lub zwroty w oryginalnej formie, czasami lekko je “sfińszczamy”, czyli sprawiamy, że strukturą bardziej przypominają język fiński, a czasami użyjemy magicznej zasady “dodaj i, wyjdzie fiński”.
Istnieje nawet żartobliwe określenie powstałe z połączenia słów “Finnish” oraz “English”: “Finglish”, którym określa się mieszanie tych dwóch języków np. w obrębie jednego zdania.
Przyjrzyjmy się niektórym przykładom anglicyzmów w języku fińskim:
- blogi – blog
- brändi – marka
- breikki – przerwa
- bussi – autobus
- chatti – chat
- haippi – hype, duża popularność wokół czegoś
- influensseri – influencer
- linkki – link
- meikki – makijaż
- netti – internet
- pliis – proszę
- printteri – drukarka
- sori – przepraszam
- stressi – stres
- striimaja – streamer
- taksi – taksówka
- testi – test.
Popularne jest także tworzenie czasowników pochodzących od angielskich słów. Najczęściej są to czasowniki typu 4., które tworzymy przez dodanie końcówki -ta/-tä, np.:
- chillata – “chillować”, relaksować się
- deitata – randkować
- googlata – szukać w Google
- grillata – grillować
- kopioida – kopiować
- miksata – miksować
- printata – drukować
- räpätä – rapować
- skeitata – jeździć na deskorolce
- skipata – pomijać
- surffata – surfować (na desce / w internecie)
- teipata – zaklejać taśmą
- treenata – trenować
- tsekata – spawdzać.
Fiński język mówiony poszedł już nawet o krok dalej i zaczął dosłownie tłumaczyć niektóre angielskie idiomy. Nie zadomowiły się one jeszcze na dobre w języku fińskim i używa ich głównie młodsze pokolenie. Czasami mogą nawet brzmieć śmiesznie, ale czasami można się na nie natknąć. Poniżej przedstawiamy przykłady:
- Ei minun kuppini teetä. – To zwrot będący bezpośrednim tłumaczeniem angielskiego „not my cup of tea”. Oznacza on, że coś nie jest w naszym guście lub w naszym stylu i za tym nie przepadamy.
- Pitkässä juoksussa. – Także ten zwrot to dosłowne tłumaczenie angielskiego idiomu – a konkretnie „in the long run”. Oznacza to wynik czegoś na dłuższą metę, np. kiedy podsumowujemy, czy coś nam się z perspektywy dłuższego czasu opłaci, czy nie.