tekst

Muzeum Vasa (szw. Vasamuseet) W tym tygodniu zabieramy Was w podróż po Sztokholmie gdzie udajemy się do najpopularniejszego muzeum jakim jest Vasamuseet. To morskie muzeum znajduje się na wyspie Djurgården i zostało otwarte 15 czerwca 1990 roku. Krótka historia okrętu Vasa Okręt Vasa został zbudowany na zamówienie króla Szwecji Gustawa II Adolfa. Prace rozpoczęto w 1626 roku, a dwa lata później 10 sierpnia 1628 statek odbił od brzegu. Niestety był zbyt ciężki i po tym jak przechylił się na skutek silnego podmuchu wiatru nie był już w stanie się wyprostować. Na pokłada wdarła się woda i okręt zatonął. Wrak okrętu Vasa znalazł w 1956 roku badacz Anders Franzén. Praca mające na celu jego wydobycie rozpoczęły się w 1957 roku i trwały aż 4 lata. 24 kwietnia 1961 roku okręt Vasa ponownie wynurzył się wody. Wraz z okrętem z morza wydobyto także 14000 luźnych drewnianych części, które dokładnie zabezpieczone stały się później na nowo częścią okrętu Vasa. Co jeszcze czeka na nas w Muzeum Vasa? W muzeum możemy podziwiać nie tylko sam okręt Vasa, ale także liczne wystawy opisujące jego historię. Mamy także możliwość obejrzenia filmu o okręcie, wyświetlany jest także specjalny film dedykowany najmłodszym podróżnikom. Filmy wyświetlane są w kilku

Ostatnio na naszym Instagramie pojawił się post dotyczący Parku Vigelanda, który znajduję się w Oslo. Ale co to właściwie za miejsce? Jest to największy na świecie park rzeźb autorstwa Gustava Vigelanda – stąd właśnie jego nazwa Vigelandsparken. Park Vigelanda jest największą i jedną z najczęściej odwiedzanych atrakcji Norwegii. Składa się dokładnie z 212 rzeźb z granitu, brązu oraz kutego żelaza przedstawiających łącznie prawie 600 postaci. Kim był Gustav Vigeland? Był to norweski rzeźbiarz. Żył w latach 1869-1943. Ponad połowę życia poświęcił na realizację obiektu rzeźbiarsko-fontannowego znanego obecnie jako Park Vigelanda, który jest jego największym dziełem. Krótka historia Vigelandsparken Vigeland otrzymał od władz Oslo zamówienie na projekt fontanny, która pierwotnie miała być umieszczona przy Eidsvoll plass przed Stortingiem. Jednak stopniowo projekt zaczął się rozszerzać o kolejne rzeźby. Prace nad parkiem trwały 40 lat i zostały ukończone po śmierci Vigelanda w 1949 roku. Fontenen Fontanna przedstawia sześciu olbrzymów, którzy niosą ogromne naczynie w kształcie spodka, z którego wylewa się kurtyna wody. Mężczyzn można interpretować jako trudzących się ciężarem życia.         Monolitten Monolit znajduje się w najwyższym punkcie parku Vigelanda i mierzy 17 metrów nad ziemią. Rzeźba powstała z jednego kamiennego bloku, stąd jej nazwa. Przedstawia 121 ludzkich postaci trzymających

DUŃSKIE SYNONIMY 2 W tym wpisie znajdziesz kolejną dawkę duńskich synonimów (tutaj znajdzie część pierwszą: https://www.mester.pl/jezyk-dunski-synonimy/) wyrażeń o tym samym lub podobnym znaczeniu. Mogą one okazać się szczególnie pomocne, gdy zabraknie ci odpowiednich słów podczas pisania. Z pewnością ułatwią też zachowanie płynności i atrakcyjności wypowiedzi. især – zwłaszcza/szczególnie navnlig – zwłaszcza/szczególnie Avisen er især/navnlig kendt for sine politiske reportager. Gazeta jest znana szczególnie ze swoich reportaży politycznych. at tabe sig – schudnąć at slanke sig – schudnąć Hvis du virkelig ønsker at tabe sig/at slanke sig må du spise mere frugt og grøntsager. Jeśli rzeczywiście chcesz schudnąć, powinieneś jeść więcej warzyw i owoców. at stole på – ufać at have tillid til – mieć zaufanie do Du ved, at du kan stole på/have tillid til mig. Wiesz, że możesz mi ufać. først og fremmest – przede wszystkim frem for alt – przede wszystkim Først og fremmest/frem for alt må vi reagere hurtigt. Musimy przede wszystkim reagować szybko. berømt – sławny navnkundig – sławny Hendes far er en berømt/navnkundig forfatter. Jej ojciec jest sławnym pisarzem. Internetowa baza wyrazów bliskoznacznych: Synonymbog.com – słownik synonimów Natalia Szymańska

Pora na drugą część naszego wpisu, czyli szwedzkie synonimy 2! Przeczytaj ten wpis, by poznać kolejne wyrazy bliskoznaczne w szwedzkim.

Norweskie synonimy 2 Cześć, pierwsza część norweskich synonimów cieszyła się waszym dużym zainteresowaniem. Z tego właśnie powodu opracowałam dla was kolejną porcję norweskich słówek o podobnym znaczeniu. Dobrze jest znać jakąś alternatywę dla często używanego przez nas słowa, aby rozwinąć zasób słownictwa i urozmaicić wypowiedź. Norweskie synonimy przydadzą się zwłaszcza tym, którzy mają w planach zdanie egzaminów państwowych i których czeka napisanie dłuższej formy wypowiedzi. Wówczas powtarzanie w kółko tych samych słów i wyrażeń nie jest wskazane, więc warto zapoznać się z naszym zestawieniem. å gå opp i vekt – przybrać na wadze å legge på seg – przytyć Hvor mye gikk du opp i vekt under graviditeten? Hvor mye la du på deg under graviditeten? å klare ikke – nie dawać rady å takle ikke – nie znosić Jeg klarer det ikke. Nie dam rady. Jeg takler det ikke. Nie zniosę tego. å stole på – ufać, zaufać komuś å vinne ens tillit – zdobyć/zyskać czyjeś zaufanie Stoler du på meg? Ufasz mi? Har jeg vunnet tilliten din? Zdobyłam/em Twoje zaufanie? nær – blisko i nærheten av – w pobliżu Lys og moderne leilighet nær / i nærheten av sentrum Jeg visste ikke – Nie wiedziałam/em Jeg var ikke

CZĘSTOTLIWOŚĆ frekvens Hvor ofte finder det sted? W jaki sposób wyrazić w języku duńskim jak często coś się odbywa? liczebnik główny + gang(e) + om/i + rzeczownik w formie określonej en gang – raz to gange – dwa razy tre gange – trzy razy W wyrażeniach określających częstotliwość stosujemy przyimek ‘om’ lub przyimek ‘i’ w połączeniu z rzeczownikiem dotyczącym czasu w formie określonej. OM om dagen – na dzień/dziennie om natten – w ciągu nocy om ugen – na tydzień/w tygodniu om måneden – na miesiąc/w miesiącu om året – na rok/w roku I i sekundet – na sekundę i minuttet – na minutę i timen – na godzinę i døgnet – na dobę f.eks. Han løber fire gange om ugen. – On biega cztery razy w tygodniu. Jeg tjekker Facebook to gange i timen. – Sprawdzam Facebooka dwa razy na godzinę.   liczebnik główny + gang(e) + per + rzeczownik w formie nieokreślonej Innym sposobem na określenie częstotliwości jest dodanie przyimka ‘per’ przed rzeczownikiem dotyczącym czasu w formie nieokreślonej. f.eks. Vi besøger vores mormor to gange per måned. – Odwiedzamy naszą babcię dwa razy na miesiąc. Hun ser fjernsyn kun tre gange per uge. – Ona ogląda telewizję tylko

Jak często? Ile razy? Dziś porozmawiamy o częstotliwości w języku szwedzkim – zapraszamy do lektury wpisu!

Cześć! Tym razem zajmiemy się częstotliwością, czyli jak wyrazić, że coś dzieje się raz dziennie, dwa razy w miesiącu czy trzy razy w ciągu roku etc. 1) Pierwszym krokiem będzie określenie jak często (a dokładniej ile razy) dana czynność się odbywa. Kluczowym będzie słowo „gang” (no. „raz”) oraz „ganger” (no. „razy”). I tak np. en gang – raz to ganger – dwa razy tre ganger – trzy razy 2) Dalej określamy czas, w jakim dana czynność ma miejsce używając przyimka „i” oraz formy określonej rzeczownika: i døgnet – na dobę/w ciągu doby i uka/uken – w tygodniu i måneden – w miesiącu i kvartalet – na kwartał i året – w roku i timen – w ciągu godziny Uwaga! Są dwa wyjątki: om dagen – w ciągu dnia om natta/natten – w ciągu nocy Kilka przykładów: Jeg pusser tennene to ganger om dagen. Myję zęby dwa razy dziennie. Vi møtes en gang i måneden. Spotykamy się raz w miesiącu. Bytt tannbørste fire ganger i året. Zmieniaj szczoteczkę cztery razy w roku. A jak powiedziecie, że coś dzieje się regularnie co jakiś czas, np. co dwie godziny, co trzy dni? 1) Najpierw dodajemy „hver” (dla rzeczowników rodzaju męskiego „en” i żeńskiego

SYNONIMY Znajomość synonimów może okazać się przydatna, szczególnie podczas dłuższych wypowiedzi. Sprawiają one, że nasze słownictwo jest bardziej rozbudowane i nie jesteśmy narażeni na ciągłe powtórzenia. Poniżej można zapoznać się z przykładami wyrażeń o tym samym znaczeniu. at sætte pris på – doceniać/cenić at værdsætte – doceniać/cenić Jeg sætter pris på/værdsætter din hjælp. Doceniam twoją pomoc. at kunne lide – lubić at holde af – lubić Hun kan lide/holder af popmusik. Ona lubi muzykę pop. at behøve – potrzebować at have brug for – potrzebować/mieć potrzebę Jeg behøver/har brug for en ordbog. Potrzebuję słownika. at vænne sig til – przyzwyczaić się at blive vant til – przyzwyczaić się Vi vænner os til/bliver vant til at se dem sammen. Przyzwyczajamy się do widoku ich razem. at påstå – twierdzić at hævde – twierdzić Jeg påstår/hævder ikke, at jeg er perfekt. Nie twierdzę, że jestem ideałem. at være på mode – być w modzie at være oppe i tiden – być na czasie Blondt er på mode/er oppe i tiden nu. Blond jest teraz w modzie/na czasie. hvert andet øjeblik – co chwilę i tide og utide – co chwilę/ciagle Min mor ringer hvert andet øjeblik/i tide og utide og spørger, hvordan

Synonimy Przychodzimy do Was dzisiaj z porcją synonimów. To ważne, aby poszerzać i wzbogacać słownictwo tak, aby nasze wypowiedzi były coraz bardziej urozmaicone. A więc, do dzieła! 1. Över min döda kropp! – Po moim trupie! 2. Aldrig i livet! – Nigdy w życiu! 1. enkel – łatwy, prosty 2. lätt – łatwy, lekki Przykład: Det är inte enkelt/ lätt att tala franska. Nie jest łatwo mówić po francusku. 1. att kasta bort pengar – trwonić/ marnować pieniądze 2. att slösa pengar – trwonić/ marnować pieniądze Przykład: Man borde inte kasta bort pengar/slösa pengar Nie powinno się marnować pieniędzy. 1. Jag tycker – uważam, sądzę 2. Jag anser – uważam, sądzę Przykład: Jag tycker/anser att fotboll är kul. Uważam, że piłka nożna jest super. 1. måste – musieć 2. att vara tvungen – być zmuszonym Przykład: Jag måste/ är tvungen att stiga upp tidigt idag. Muszę dziś wstwać wcześnie. 1. att påstå – twierdzić 2. att hävda – twierdzić Przykład: Alle forskare påstår/ hävdar att klimatet förändras mycket snabbt just nu. Wszyscy naukowcy twierdzą, że klimat obecnie zmienia się bardzo szybko. 1. att gilla – lubić 2. att tycka om – lubić Przykład: Jag gillar/tycker om att baka. Lubię piec.

SYNONIMY Dobrą metodą nauki jest uczenie się synonimów, wówczas to poszerzamy swój zasób słownictwa i możemy użyć drugiej opcji/wersji zapasowej (nazwij to jak chcesz), jeśli zapomnimy danego słowa lub wyrażenia. Dlatego też właśnie opracowałam dla was dziesięć par wyrazów będących norweskimi synonimami. Mam nadzieję, że wam się przydadzą! alene – samemu på egen hånd – na własną rękę Przykład: Han handlet alene / på egen hånd. Działał na własną rękę. Aldri i livet! Nigdy w życiu! Over mitt lik! Po moim trupie! Det er greit. / Det er i orden. W porządku. Det er ikke enkelt. Nie jest łatwo/prosto Det er ikke bare bare. To nie takie łatwe/proste. Przykład: Det er ikke enkelt / bare bare å være alenemor. Nie tak łatwo być samotną matką. Det er å kaste bort penger. To jest marnowanie/trwonienie pieniędzy. Det er penger rett ut av vinduet. To jest wyrzucanie pieniędzy (przez okno). Jeg synes – Uważam Etter min mening – Moim zdaniem Przykład: Jeg synes at religion er en privatsak. Uważam, że religia to sprawa osobista. Etter min mening er religion en privatsak. Moim zdaniem religia to sprawa osobista. å like godt – bardzo lubić å være glad i – bardzo lubić, uwielbiać Przykład: