tekst

Cześć! W zeszłym tygodniu poleciliśmy wam godne obejrzenia norweskie seriale, więc idąc za ciosem mamy dla was kilka słów związanych ze światem kina (po norwesku, rzecz jasna). å dubbe – dubbingować å filme – kręcić film å iscenesette – inscenizować å regissere – reżyserować basert på – na podstawie, oparty na en adapsjon – adaptacja en filmmusikk – soundtrack en forfilm – zwiastun en kinosal – sala kinowa en lyssetting – oświetlenie en oscarutdeling – gala rozdania Oscarów en plakat – plakat en premiere – premiera en replikk – kwestia, tekst en rollebesetning – obsada en rulletekst – napisy końcowe en scene – scena et kamera – kamera et manus – scenariusz filmbasert – na podstawie filmu en handling – fabuła lydeffekter – efekty dźwiękowe spesialeffekter – efekty specjalne undertekster – napisy   GATUNKI: en animasjonsfilm – animacja, film animowany en dokumentarfilm – film dokumentalny en film – film en komedie – komedia en dramafilm – dramat en sjanger – gatunek en skrekkfilm – horror en spenningsfilm – film akcji, sensacyjny en spillefilm – film fabularny en stumfilm – film niemy en tegnefilm – kreskówka en western – western   OSOBY ZWIĄZANE ZE ŚWIATEM KINA: en filmfotograf – operator filmowy

Znasz jakieś duńskie seriale? Jeśli nie, to ten wpis jest dla Ciebie! Sprawdź jakie duńskie produkcje polecamy do obejrzenia!

Lubisz oglądać seriale? W takim razie musisz przeczytać ten wpis, w którym polecamy świetne norweskie seriale!

Cześć! Na pewno już niejednokrotnie spotkaliście się z sytuacją, kiedy to przed niektórymi słowami pojawia się tajemnicze słówko små. Jest to przymiotnik mały (w liczbie mnogiej). Najlepiej zobaczyć o co chodzi z tym små na podstawie konkretnych przykładów. att småprata – pogawędzić sobie, najczęściej o mało istotnych rzeczach ett småprat – pogawędka småpengar – drobne (o pieniądzach) en småsak – drobnostka en småstad – miasteczko en småborgerlighet – drobnomieszczaństwo småborgerlig – drobnomieszczański att småspringa – truchtać ett småbarn – maluch, maluszek ett småföretag – małe przedsiębiorstwo en småanmärkning – mała uwaga, adnotacja, notatka ett småbelopp – niewielka kwota småaktig – małostkowy en smådjävul – diabełek, chochlik en småkaka – ciasteczko småkornig – drobnoziarnisty en småfranska (ett småfranska) – mały francuski chlebek, przypominający bułkę Jak widzicie słówko små najczęściej wskazuje na wielkość albo doprecyzowuje i uściśla znaczenie. I oto właśnie cała tajemnica 🙂

Czy zauważyliście, że przed niektórymi słowami pojawia się norweski przymiotnik «små», który oznacza «małe» (liczba mnoga)? Otóż podkreśla on, że dane słowo wykonuje się w ograniczonym stopniu lub zastępuje słowo «trochę». Często ten przymiotnik dokleja się do danego słowa, aby podkreślić, że coś jest po prostu małe. Wiem, że brzmi to dość skomplikowanie, więc może najprościej będzie, jeśli spojrzycie na przykłady: småbanne – poprzeklinać sobie / przeklinać delikatnie i ostrożnie småbit (en) – mały kawałek småborgerlig – drobnomieszczański småen (en) – mały/młody (o małym chłopcu) lub kurdupel småfryse – lekko/trochę marznąć småkynisk – nieco cyniczny småle – chichotać småløpe – truchtać smålykkelig – dość szczęśliwy småpenger – drobne (pieniądze) småplukk (et) – błahostka, drobnostka småprate – pogawędzić sobie småregne – kropić, mżyć småsove – drzemać småspise – podjeść sobie/przekąsić coś småting (en) – drobiazg Znacie inne słowa ze «små»? Dajcie znać! Sylwia Nowak

Kontynuujemy naszą serię, w której prezentujemy wyrazy podobnie wyglądające, ale oznaczające coś zupełnie innego. Przed nami kolejna porcja takich słów, zapraszamy! 🙂     Przykłady zdań: Det skedde för två år sedan. – To wydarzyło się 2 lata temu.Bilen lämnade efter sig en sky av avgaser. – Samochód zostawił za sobą chmurę gazów. Wymowa: en sky – https://svenska.se/tre/?sok=sky&pz=1att ske – https://svenska.se/tre/?sok=ske&pz=1 Przykłady zdań: Jag ser ingenting. – Nic nie widzę.Jag kan inte sy. – Nie umiem szyć. Wymowa: att se – https://svenska.se/tre/?sok=se&pz=1#!att sy – https://svenska.se/tre/?sok=sy&pz=1#! Przykłady zdań: Gillar du fårost? – Lubisz ser owczy?Vinden blåser från öst. – Wiatr wieje ze wschodu. Wymowa:en ost – https://svenska.se/tre/?sok=ost&pz=1öst – https://svenska.se/tre/?sok=%C3%B6st&pz=1 Przykłady zdań: Han är misstänkt för mord. – On jest podejrzany o morderstwo.Varför är du så misstänksam? – Dlaczego jesteś taki/takapodejrzliwy/podejrzliwa? Wymowa: misstänkt – https://svenska.se/tre/?sok=misst%C3%A4nkt&pz=1misstänksam – https://svenska.se/tre/?sok=misst%C3%A4nksam&pz=1 Przykłady zdań: På trottoaren ligger våta löv. – Na chodniku leżą mokre liście.Han lovade att komma. – Obiecał przyjść. Wymowa: ett löv – https://svenska.se/tre/?sok=l%C3%B6v&pz=1att lova – https://svenska.se/tre/?sok=lova&pz=1

Cześć, dziś kontynuujemy serię z zeszłego tygodnia o słowach-psikuśnikach, które na pozór wyglądają podobnie, ale znaczą coś innego. Przykłady: Jeg lover at jeg ikke skal si noe. Obiecuję, że nic nie powiem.Løven er dyrenes konge. Lew jest królem zwierząt. Wymowa: å love: https://no.forvo.com/search/love/no/en løve:https://no.forvo.com/search/l%C3%B8ve/no/ Przykłady: Det ser mistenkelig ut. To wygląda podejrzanie.Han er svært mistenksom. On jest bardzo podejrzliwy. Wymowa: mistenkelig: https://no.forvo.com/search/mistenkelig/mistenksom: niestety brak Przykłady: Er du glad i brunost? Lubisz brązowy ser?Vinden blåser fra øst. Wiatr wieje ze wschodu. Wymowa: en ost: https://no.forvo.com/search/ost/no/øst: https://no.forvo.com/search/%C3%B8st/ Przykłady:Du har sagt det du har å si. Powiedziałaś/eś, co masz do powiedzenia.Jeg kan ikke sy. Nie umiem szyć. Wymowa: å si: https://no.forvo.com/search/si/no/å sy: niestety brak Przykłady: Det var ikke en sky på himmelen. Na niebie nie było ani jednej chmury.Går du på ski? Jeździsz na nartach? Wymowa: ski: https://no.forvo.com/search/ski/no/en sky: https://no.forvo.com/search/sky/no/ A teraz – do nauki! 🙂Sylwia Nowak

Spójrzcie na naszą grafikę i zapoznajcie się z wyrazami, które bardzo podobnie wyglądają i brzmią, a różnią jedynie rodzajnikami czy częściami mowy. Przede wszystkim jednak mają one zupełnie odmienne znaczenie. Warto przyjrzeć się im bliżej, ucząc się jednego „w gratisie” poznajemy drugie znaczenie. 🙂 Przykłady: Spilleren fortsatte trods brækket arm.Gracz kontynuował mimo złamanego ramienia. Den arme kvinde uden ben kan ikke bevæge sig.Ta biedna kobieta bez nogi nie może się poruszać. Przykłady: På Island går fårene frit rundt i bjergene.Na Islandi owce chodzą na wolności po górach. Du kan få særlig støtte, hvis du har brug for det.Możesz otrzymać szczególne wsparcie, jeśli tego potrzebujesz. Przykłady: Toksine gifte virker skadeligt på levende organismer.Toksyczne trucizny wpływają szkodliwie na organizmy żywe. Flere af hendes veninder er gift.Większość z jej przyjaciółek jest zamężna. Przykłady: Jeg er i humør til at feste i dag.Dziś jestem w nastroju do świętowania. Dansk humor er meget karakteristisk.Duński humor jest bardzo charakterystyczny. Przykłady: De fleste borgere både ønsker lavere skatter og bedre offentlig service.Większość mieszkańców chce zarówno niskich podatków jak i lepszych usług publicznych. Jeg sætter det beskidte service i opvaskemaskinen.Brudny serwis wkładam do zmywarki do naczyń. Wymowę wszystkich wyrazów możecie odsłuchać w DDO, czyli największym duńskim słowniku. Przykładowo:

Tym razem zapraszamy na zabawę ze słówkami. Mamy dla Was pięć par wyrazów, które wyglądają bardzo podobnie, ale różnią się zarówno wymową, jak i znaczeniem. Pierwsza para to wyrazy en service oraz en servis. Pierwszy z nich oznacza obsługę, a drugi serwis/zastawę. Oto przykłady zdań: Det var bra service på hotellet. – W hotelu była dobra obsługa.Vi köpte en ny kaffeservis. – Kupiliśmy nowy serwis do kawy. Posłuchajcie też wymowy tych słów:en service – https://svenska.se/tre/?sok=service&pz=1#!en servis – https://svenska.se/tre/?sok=servis&pz=1#! Kolejna para to en humor i ett humör. Pierwszy to humor, natomiast ten drugi to nastrój. Hon har ingen humor. – Ona nie ma poczucia humoru.Jag var på dåligt humör. – Byłam w złym humorze/w złym nastroju. A teraz wymowa tych słów:en humor – https://svenska.se/tre/?sok=humor&pz=1ett humör – https://svenska.se/tre/?sok=hum%C3%B6r&pz=1 Następna para to en arm, czyli ręka/ramię oraz en ärm, czyli rękaw. Han har brutit armen. – Złamał rękę.Jag vill köpa en skjorta med korta ärmar. – Chcę kupić koszulę z krótkimi rękawami. A jak się wymawia te wyrazy?en arm – https://svenska.se/tre/?sok=arm&pz=1en ärm – https://svenska.se/tre/?sok=%C3%A4rm&pz=1 Czwarta para to en glass, czyli lody oraz ett glas, czyli szkło/szklanka/kieliszek. To słowa, które różnią się tylko długością samogłoski. To typowe dla języka szwedzkiego pary minimalne. Oto przykłady

Hej! Czas na kolejną środę z językiem norweskim. Stęskniliście się? Ja bardzo! Tym razem zajmiemy się słowami, które na pozór wyglądają podobnie, lecz niestety oznaczają coś innego. Trzeba na nie uważać, gdyż potrafią spłatać niemałego figla. Mam dla was pięć par, które ilustrują wyżej wspomniany problem. To co? Jedziemy! W języku polskim używamy tylko jednego słowa na opisanie obsługi/usługi i serwisu jako zastawy. Cóż, po norwesku jest nieco inaczej. Nie dość, że oba słowa różnią się w zapisie, to i wymawia się je zupełnie inaczej. Jak? Posłuchajcie tutaj: en service: https://pl.forvo.com/search/service/no/et servise: https://pl.forvo.com/search/servise/no/ Przykłady: Takk for god service! Dziękuję za dobrą obsługę! Jeg har arvet et nydelig kaffeservise. Dostałam w spadku piękny serwis kawowy. Kolejna para jest wam pewnie znana, gdyż z tymi słowami spotykamy się na co dzień. Centrum jako budynek, miejsce nazwiemy słowem et senter, natomiast centrum w rozumieniu: centralny punkt, środek określimy mianem et sentrum. Jak wymawia się oba słowa?et senter: https://pl.forvo.com/search/senter/no/et sentrum: https://pl.forvo.com/search/sentrum/no/ Przykłady: Posnania er det største kjøpesenteret i Poznań.Posnania jest największym centrum handlowym w Poznaniu. Jeg bor i sentrum av Oslo. Mieszkam w centrum Oslo. Czas na prawdziwy szok! Zakładam, że niejednokrotnie słyszeliście słowa, w których jedna samogłoska potrafi zaważyć na znaczeniu. Tak dzieje

W tym tygodniu rozpoczynamy sezon wakacyjno-urlopowy. Przed nami lista najpotrzebniejszych letnich słówek. Pogoda sprzyja nauce na kocyku w ogrodzie, na balkonie czy na plaży, więc do dzieła! Chwila nauki, a potem relaks, relaks i jeszcze raz relaks. Udanego urlopu (mam nadzieję, że ze szwedzkim)! 🙂

Nie wiem jak wy, ale ja myślami jestem już na urlopie, co zresztą zauważyć można na dzisiejszych grafikach. Lato to dla mnie najpiękniejsza pora roku, również ze względu na sommerferie, czyli wakacje letnie. Co prawda będą one nieco inne w tym roku, ale nadal kojarzą mi się z błogim odpoczynkiem i ładowaniem wewnętrznych akumulatorów. Czy wiecie jednak w jakim kontekście, poza porami roku, można użyć słowa (en) sommer w języku norweskim? Otóż Norwegowie liczą upływający czas nie w wiosnach, a w somre, czyli w latach właśnie. I nie chodzi tu bynajmniej o lata kalendarzowe. Dlatego też zdanie: Ma 17 wiosen. przetłumaczymy na norweski następująco: Han/Hun er 17 somre. Ponadto słowa tego użyjemy, kiedy chcemy wyrazić, że ktoś przeżywa właśnie okres rozkwitu w swoim życiu, stąd wyrażenie: stå midt i livets sommer. Podsyłam też pioseneczkę, żeby lepiej wszystko weszło do głowy.https://www.youtube.com/watch?v=n-fzSp4UNs8 Jak sami widzicie, ja już nie mogę doczekać się lata. Z tej właśnie okazji opracowałam dla was kilka słów, które kojarzą mi się z tym wspaniałym czasem w roku. Słówka, które znajdziecie poniżej przyczepcie na lodówkę i czytajcie je codziennie, a to, że wejdą wam one do głów niczym słowa ulubionej piosenki – gwarantowane. A wy jak będziecie wypoczywać w

Folk, mennesker, a może personer?Niby wiadomo, że chodzi właśnie o ludzi, ale kiedy należy użyć tych poszczególnych wyrazów? Pędzimy z pomocą! Folk używamy najczęściej jako samodzielnego wyrazu, określającego pewną masowość, anonimową grupę, stanowiącą często też przeciwieństwo do nas samych: Folk bliver så aggressive (ikke mig).Jeg kan ikke lide, når folk har lange private telefonsamtaler i toget. Może to być także określenie pewnej grupy etnicznej: Det jødiske folk Zwróć uwagę też na to, że określenia mennesker czy personer nie używamy by określić czyjąś narodowość. W tym przypadku powiemy wyłącznie: danskere, nigdy danske personer/danske mennesker. Mennesker używamy najczęściej w towarzystwie innych słów, dlatego rzadko występuje samodzielnie, np.: Der er altid så mange mennesker med toget om morgenen.Det fleste mennesker kan lide kaffe. Samodzielny wyraz mennesker rozumie się jako rozróżnienie człowieka jak wytwór biologiczny od innych gatunków/wytworów (zwierząt, maszyn czy Boga): Mennesker kan tale, det kan dyr ikke. Personer jest zatem określeniem osób w kontekście statystycznym czy w ramach informacji oficjalnych/technicznych. Często też dlatego występuje wraz z liczebnikami: En taxa til 6 personer.Gennemsnitligt antal personer pr. bil: 1,7. Martyna Kaczmarska

Zastanawialiście się kiedyś czy i ewentualnie jaka jest różnica między tymi trzema określeniami? Jeśli tak, to przybywam dzisiaj z pomocą i mam nadzieję, że uda mi się rozwiać Wasze wątpliwości. Folk (ang. people) określa ludzi jako grupę. Słowo to występuje w liczbie pojedynczej i możemy do niego dodać słowo mycket. Det var mycket folk på gatan.Na ulicy było dużo ludzi. Jag förstår inte hur folk kan bete sig på sä sätt.Nie rozumiem, jak ludzie mogą zachowywać się w ten sposób. Ważne! Słowa folk używamy także w odniesieniu do narodu, grup narodowościowych, etnicznych albo jako lud. Människor to liczba mnoga rzeczownika en människa – oznaczającego człowieka. Jest to określenie odnoszące się do ludzi jako do gatunku. Alla människor behöver mat och vatten.Wszyscy ludzie potrzebują jedzenia i wody. Det bor 10 miljoner människor i Sverige. W Szwecji mieszka 10 milionów ludzi. Możemy także użyć słowa människa, mając na myśli jakąś konkretną, specjalną osobę. Den människan kommer aldrig i tid!Ten człowiek nigdy nie przybywa na czas! Ponieważ słowo människor występuję w liczbie mnogiej i koncentruje się na jednostkach, jeśli chcemy powiedzieć wielu ludzi użyjemy słówka många i powiemy många människor. Personer – w liczbie pojedynczej en person (osoba). Określenie to odnosi się do